4.2.6. Meyvecilik
| 
| 
4.2.6. Meyvecilik
4.2.6.1. Meyve Üretimi
Türkiye genelinde meyve üretimi yapılan alanlar, tarım alanlarının %5‘ini oluşturmaktadır. Erzurum’da ise bu oran %0.26’dır. İlde Daha çok mikro klima özelliğine sahip İspir, Oltu, Olur, Pazaryolu, Tortum, Uzundere ilçelerinde Elma, Ceviz, Armut, Dut, Vişne, Kızılcık, Erik, Kayısı, Kiraz ve diğer birçok meyve üretim alanı mevcuttur.
Bu ilçelerimizde meyve bahçeleri kapama bahçe (aynı bahçe içinde aynı tür ağaç) şeklinde tesis edilmemişlerdir. Bu durum budama çalışmalarında, sulamada, hasatta ve özellikle ilaçlamada sıkıntılara sebep olmaktadır. Mesela elma, kayısı, kiraz, dut ağaçları aynı bahçede yan yana bulunmaktadır. Bu meyve ağaçlarının çiçek açma, ilaçlanma ve hasat dönemleri aynı değildir. Çağla halinde olan elma ağacı ilaçlanırken ilaçlar dut ağacına bulaşacağından ilaçlamadan vazgeçilmektedir.
Meyve ağaçları genelde yaşlı verimden düşmüş durumdadır. Kapama bahçe çalışmaları teşvik edilerek, desteklenerek bahçeler yenilenmelidir. Birbirini tozlayan ve kendinden tozlanan çeşitler konusunda eğitim yoluyla çiftçiler bilgilendirilmeli, pazar değeri olmayan çeşitlerin sırf fidan fiyatı ucuz diye dikilmesinin önüne geçilmelidir. Üretim için gurup köyler koordine edilmeli, miktar ve kalite birlikte planlanmalıdır. Pazarlama için bu husus önemlidir.
Meyve ve sebzelerde hastalık ve hasar meydana getiren hastalık ve zararlılara karşı Teknik Zirai Mücadele Talimatları doğrultusunda çalışmalar yürütülmelidir. Depo ve ürün ilaçlaması, gibi hususlara önem verilmelidir. Hasar meydana getiren yabani domuz, fare, çekirge gibi zararlılarla mücadele için mücadele programları yürütülmelidir.
Erzurum İli Meyve Üretimi
|
ÜRÜN CİNSİ |
AŞKALE |
ÇAT |
HINIS |
HORASAN |
ILICA |
İSPİR |
NARMAN |
OLTU |
OLUR |
PAZARYOLU |
ŞENKAYA |
TORTUM |
UZUNDERE |
TOPLAM |
|
|
ARMUT |
A |
1 |
|
3 |
|
|
219 |
4 |
280 |
79 |
45 |
77 |
461 |
434 |
1602 |
|
B |
35 |
|
170 |
35 |
|
5650 |
430 |
14000 |
6095 |
1460 |
2550 |
15377 |
21700 |
67502 |
|
|
C |
25 |
250 |
180 |
15 |
|
600 |
380 |
4200 |
800 |
630 |
515 |
2221 |
3108 |
12924 |
|
|
AYVA |
A |
|
|
|
|
|
8 |
|
146 |
26 |
|
|
31 |
39 |
250 |
|
B |
|
|
|
|
|
650 |
|
7300 |
3910 |
|
|
1560 |
2599 |
16019 |
|
|
C |
|
|
|
|
|
410 |
|
1750 |
755 |
|
|
604 |
316 |
3835 |
|
|
ELMA |
A |
15 |
|
25 |
4 |
|
183 |
93 |
1154 |
156 |
1892 |
168 |
1209 |
390 |
5288 |
|
B |
250 |
|
900 |
75 |
|
1315 |
9250 |
35617 |
15300 |
29465 |
6700 |
39086 |
13049 |
151007 |
|
|
C |
150 |
250 |
1590 |
10 |
|
9295 |
2000 |
12955 |
1195 |
4815 |
2900 |
12530 |
2389 |
50079 |
|
|
MUŞMULA |
A |
|
|
|
|
|
|
|
|
10 |
|
|
7 |
129 |
146 |
|
B |
|
|
|
|
|
|
|
|
500 |
|
|
370 |
3700 |
4570 |
|
|
C |
|
|
|
|
|
|
|
|
100 |
|
|
270 |
550 |
920 |
|
|
ERİK |
A |
1 |
|
1 |
|
|
46 |
|
30 |
60 |
5 |
41 |
284 |
587 |
1054 |
|
B |
80 |
|
160 |
|
|
3160 |
|
900 |
3000 |
480 |
4050 |
14200 |
23495 |
49525 |
|
|
C |
100 |
250 |
50 |
|
|
130 |
|
600 |
500 |
345 |
1475 |
1950 |
4738 |
10138 |
|
|
KAYISI |
A |
|
|
27 |
|
|
64 |
3 |
140 |
50 |
60 |
58 |
190 |
250 |
842 |
|
B |
|
|
1800 |
|
|
3200 |
335 |
7000 |
3700 |
3200 |
2900 |
5440 |
12512 |
40087 |
|
|
C |
50 |
|
200 |
|
|
700 |
200 |
2500 |
1000 |
725 |
700 |
2900 |
4139 |
13114 |
|
|
KİRAZ |
A |
1 |
|
2 |
0 |
|
28 |
|
128 |
14 |
6 |
19 |
80 |
786 |
1064 |
|
B |
60 |
|
230 |
30 |
|
1400 |
|
6400 |
700 |
550 |
1250 |
2680 |
31475 |
44775 |
|
|
C |
60 |
|
|
25 |
|
458 |
65 |
3200 |
750 |
280 |
650 |
2857 |
14038 |
22383 |
|
|
KIZILCIK |
A |
|
|
|
|
|
10 |
|
|
22 |
|
|
218 |
996 |
1246 |
|
B |
|
|
|
|
|
1000 |
|
|
1597 |
|
|
10900 |
66465 |
79962 |
|
|
C |
|
|
|
|
|
80 |
|
|
430 |
|
|
1150 |
20429 |
22089 |
|
|
ŞEFTALİ |
A |
|
|
|
|
|
0 |
|
22 |
30 |
|
6 |
|
175 |
233 |
|
B |
|
|
|
|
|
40 |
|
900 |
2806 |
|
500 |
|
8736 |
12982 |
|
|
C |
|
|
|
|
|
10 |
230 |
3000 |
533 |
|
520 |
|
2624 |
6917 |
|
|
VİŞNE |
A |
1 |
|
19 |
1 |
|
29 |
20 |
100 |
58 |
7 |
29 |
549 |
150 |
962 |
|
B |
60 |
|
1750 |
25 |
|
1450 |
2025 |
5000 |
3914 |
500 |
2850 |
18300 |
7480 |
43354 |
|
|
C |
60 |
|
750 |
20 |
|
98 |
640 |
2600 |
542 |
141 |
370 |
4450 |
1474 |
11145 |
|
|
ZERDALİ |
A |
0 |
|
|
|
|
|
|
|
|
6 |
|
|
4 |
10 |
|
B |
20 |
|
|
|
|
|
|
|
|
400 |
|
|
390 |
810 |
|
|
C |
40 |
|
|
|
|
|
|
|
|
500 |
|
|
54 |
594 |
|
|
CEVİZ |
A |
|
|
|
|
|
294 |
|
150 |
92 |
70 |
26 |
510 |
1395 |
2537 |
|
B |
|
|
|
|
|
8400 |
|
4300 |
12360 |
4200 |
745 |
8500 |
55824 |
94329 |
|
|
C |
|
|
|
|
|
400 |
1500 |
2500 |
1700 |
1750 |
590 |
6100 |
8085 |
22625 |
|
|
BADEM |
A |
|
|
|
|
|
4 |
|
|
|
|
|
|
|
4 |
|
B |
|
|
|
|
|
900 |
|
|
|
|
|
|
|
900 |
|
|
C |
|
|
|
|
|
40 |
|
|
|
|
|
|
|
40 |
|
|
ÇİLEK |
A |
|
|
|
|
|
|
|
4 |
|
|
0 |
|
|
4 |
|
B |
|
|
|
|
|
|
|
1 |
|
|
0 |
|
|
1 |
|
|
C |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
0 |
|
|
DUT |
A |
|
|
|
|
|
410 |
|
800 |
50 |
10 |
52 |
322 |
369 |
2013 |
|
B |
|
|
|
|
|
6300 |
|
8000 |
8313 |
850 |
2600 |
9200 |
24618 |
59881 |
|
|
C |
|
|
|
|
|
600 |
|
1300 |
100 |
680 |
850 |
2050 |
1552 |
7132 |
|
|
İNCİR |
A |
|
|
|
|
|
3 |
|
|
|
|
|
|
5 |
8 |
|
B |
|
|
|
|
|
150 |
|
|
|
|
|
|
260 |
410 |
|
|
C |
|
|
|
|
|
25 |
|
|
|
|
|
|
60 |
85 |
|
|
NAR |
A |
|
|
|
|
|
1 |
|
|
|
|
|
|
|
1 |
|
B |
|
|
|
|
|
30 |
|
|
|
|
|
|
|
30 |
|
|
C |
|
|
|
|
|
4 |
|
|
|
|
|
|
|
4 |
|
|
T.HURMA |
A |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
35 |
35 |
|
B |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
2300 |
2300 |
|
|
C |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
200 |
200 |
|
|
ÜZÜM |
A |
|
|
|
|
|
52 |
|
30 |
|
|
|
|
0 |
82 |
|
B |
|
|
|
|
|
40 |
|
15 |
|
|
|
|
4 |
59 |
|
|
C |
|
|
|
|
|
10 |
|
|
|
|
|
|
0 |
10 |
|
Kaynak İl Tarım Müdürlüğü (A= Üretim (Ton) (Çilek ve Üzüm Dekar olarak alınmıştır.)
B= Meyve Veren Yaşta Ağaç Sayısı C= Meyve Vermeyen Yaşta Ağaç Sayısı)
Tabloda dikkat edileceği üzere Erzurum Merkez, Pasinler, Köprüköy, Tekman, Karayazı, Karaçoban ilçelerinde dikili meyve ağacı bulunmamaktadır. Çat ilçesine 2007 yılında 750 adet meyve ağacı dikilmiştir.
Meyve ağacı ekimi yapılmayan bu ilçelerimizin Pasinler hariç ekonomik gelir seviyeleri de düşüktür. Bu ilçelerimizde pazara sevk etmek için olmasa bile, kendi ihtiyaçlarını karşılamak maksadıyla uygun rakımda uygun meyve yetiştirmek mümkündür. Erzurum merkez Aşağı Mumcu Camii bahçesinde dut, Mareşal Fevzi Çakmak Askeri Hastanesi bahçesinde yetişen ceviz, Müze bahçesinde yetişen elmaları görmeyen yoktur.
Mesela ilimizin hemen her ilçesinde vişne üretimi imkân dâhilindedir. Son turfanda olarak kolay pazar bulabileceği, vişne suyu olarak işlenebileceği ve ek gelir getirici bir çalışma olacağını söyleyebiliriz. Bu çalışmaların yaygınlık kazanması ile güney ilçelerimizin ihmal edilmişlik duygusu da bertaraf edilmiş olacaktır.
Son yıllarda şehir merkezinde insanlar evlerinin bahçesine meyve ağacı dikmekte, meyvelerin yetişme seyrini takip etmekten büyük mutluluk duymaktadırlar.
4.2.6.2.Türkiye'de, AB Ülkelerinde ve Dünyada Önemli Bazı Meyvelerin Üretim Miktarlarının Kıyaslaması
|
Meyve Üretim Miktarları (ton) |
Türkiye * |
AB ** |
Dünya ** |
TR/AB (%) |
TR/Dünya (%) |
|
|
Yumuşak Çekirdekli Meyveler |
Elma |
2.600.000 |
8.523.772 |
57.967.289 |
30,5 |
4,5 |
|
Armut |
370.000 |
2.761.469 |
17.191.205 |
13,4 |
2,2 |
|
|
Ayva |
110.000 |
14.332 |
391.704 |
767,5 |
28,1 |
|
|
Taş Çekirdekli Meyveler |
Kayısı |
460.000 |
465.247 |
2.529.259 |
98,9 |
18,2 |
|
Kiraz |
265.000 |
500.047 |
1.872.436 |
53 |
14,2 |
|
|
Erik |
210.000 |
1.165.716 |
10.109.515 |
18 |
2,1 |
|
|
Şeftali |
470.000 |
3.875.011 |
14.787.539 |
12,1 |
3,2 |
|
|
Zeytin |
850.000 |
12.849.856 |
17.168.915 |
6,6 |
5 |
|
|
Turuçgiller |
Portakal |
1.250.000 |
6.524.089 |
60.046.286 |
19,2 |
2,1 |
|
Mandarin |
550.000 |
2.450.328 |
16.612.858 |
22,4 |
3,3 |
|
|
Limon |
550.000 |
1.786.108 |
12.451.680 |
30,8 |
4,4 |
|
|
Altıntop |
135.000 |
53.741 |
4.696.707 |
251,2 |
2,9 |
|
|
Sert Kabuklu |
Badem |
41.000 |
961.482 |
1.679.444 |
4,3 |
2,4 |